Fiyat Keşfi (Price Discovery)

Fiyat keşfi, alıcı ve satıcı emirlerinin bir varlığın fiyatını belirlediği süreçtir. Emir defterinde nasıl işler ve kriptoda “fiyat keşfinde” olmak ne demektir?

Fiyat keşfi (price discovery) alıcı ve satıcı emirlerinin bir varlığın piyasa fiyatını her an belirlediği süreçtir.

Basitçe anlatmak gerekirse

Bir açık artırmayı düşünün: fiyatı açık artırmacı belirlemez, teklif verenler onu her seferinde bir teklifle bulur.

Önemli noktalar

  • Emirlerin buluştuğu her yerde gerçekleşir. Örnek (temsilî): 100, 101 ve 102'de satış emirleri bekliyor; piyasa fiyatından üç birim almak isteyen bir alıcı üçünü de doldurur ve son işlem 102'den gerçekleşir.
  • Derinlik adım büyüklüğünü belirler: likit piyasalar fiyatları küçük adımlarla keşfeder. Sığ piyasalar ise sıçrar, çünkü bir fiyat ile sonraki arasında daha az emir bulunur.
  • “Fiyat keşfinde”: trader'lar bu ifadeyi, bir varlık tüm zamanların en yüksek seviyesinin üzerinde işlem gördüğünde, yani bu fiyatlarda ona dayanak olacak geçmiş bir işlem bulunmadığında kullanır.
  • Yanlış kırılımlar da işin parçasıdır: bir boğa tuzağı ya da ayı tuzağı, test edilip ardından reddedilen bir fiyattır.

Bir emir defteri, her seferinde bir işlem

Ekim 2007'de konuşan bir Federal Reserve guvernörü fiyat keşfini şöyle tanımlamıştı: “alıcıların ve satıcıların tercihlerinin, arz ile talebi dengeleyen bir fiyata ulaştığı süreç”. Bir emir defteri bu süreci her seferinde bir işlemle gösterir. Aşağıdaki emirler temsilîdir.

Yön

Fiyat

Birim

Satış

103

5

Satış

102

1

Satış

101

1

Satış

100

1

Alış

99

2

Alış

98

4

3 birimlik bir piyasa alış emri gelir. 1 birimi 100'den, 1'ini 101'den ve 1'ini 102'den doldurur; ortalama 101 olur. Son işlem 102'den gerçekleşir ve en iyi satış teklifi artık 103'tür. Tek bir emir görünen fiyatı 2 puan hareket ettirmiştir, çünkü 100 ile 102 arasında yalnızca üç birim bulunuyordu. 100'den 50 birimin teklif edildiği daha derin bir defterde aynı emir tamamen 100'den dolar ve fiyat kıpırdamazdı. Likit ve sığ piyasa arasındaki fark, rakamlarla budur.

Aynı mantık kriptodaki kullanımı da açıklar. Eski bir zirvenin altında trader'ların başvurabileceği geçmiş fiyatlar, yani fiyatın daha önce döndüğü seviyeler vardır. Zirvenin üzerinde böyle bir kayıt yoktur; bu yüzden her yeni fiyat yalnızca gelen emirlerle bulunur.

Fiyat keşfi nadiren tek bir yerde gerçekleşir. Aynı varlık birkaç kripto platformunda ya da hem vadeli işlemler piyasasında hem spot piyasada işlem gördüğünde fiyatlar hepsinde aynı anda oluşur; ucuz olduğu yerden alıp pahalı olduğu yerden satan trader'lar da fiyatları birbirine yakın tutar. Birçok borsa da günü bir açılış ve kapanış müzayedesiyle açar ve kapatır: emirler birkaç dakika boyunca birikir, ardından en fazla alım ve satımı eşleştiren tek bir fiyat belirlenir.

Ouinex'te

Ouinex'te varlığa sahip olmadan, fiyat hareketleri üzerinde CFD'ler ve kripto vadesiz kontratlarla işlem yaparsınız; Ouinex'te işlem başına ne ödediğiniz piyasaya göre listelenir.

Konuyu derinlemesine öğrenmek ister misiniz? Emir defteri derinliği hakkındaki rehberin tamamını Ouinex Academy'de okuyun →

CFD'ler yüksek kayıp riski taşır ve tüm yatırımcılar için uygun olmayabilir.

Kaynaklar

  1. Federal Reserve Board: Governor Randall S. Kroszner, Recent Events in Financial Markets (konuşma, 22 Ekim 2007)
‹ Sözlüğe dön